"Góra lodowa a kreatywność" Jakub Okoczuk, Katarzyna Mirska

« Przejdź do czytelni

"Góra lodowa a kreatywność"
Jakub Okoczuk, Katarzyna Mirska

     Sięgnij do nieświadomości… Zanurz się w nią… i zobacz górę lodową… przypomnij sobie fotografie, które widziałaś/eś w swoim życiu, a na których było widać tę potężną bryłę lodu dryfującą po spokojnych wodach.  Być może ta lodowa wyspa była biała, może jej kolor miał odcienie szarości. A może dostrzec można było wiele odcieni koloru niebieskiego? Błękit, turkus, morski, granat… Przypomnij sobie jaki miała kształt. Może jej powierzchnia była lekko pofalowana, może pochylona w którąś stronę? A może nieregularne kształty układały się w fantazyjny obraz ukazujący piramidę? Czy wierzch był łagodny? A może miała spiczaste wierzchołki? Jak wielka była ta bryła?  Czy była rozległa i niska czy też może niewielka a wysoka? Spróbuj ją zobaczyć.

      Pod lustrem wody, która ją otacza znajduje się znacznie więcej niż ponad nim; znacznie więcej niż dotychczas  zobaczyłeś. Spróbuj odkryć także tę część.

     Kreatywność jest jak góra lodowa płynąca po spokojnych wodach. Zobacz to, co jest na wierzchu, ale także wszystko to, co znajduje się pod lustrem wody.  Powyżej jest to, co widoczne, świadome, ale możesz spróbować także odkryć całość. Pod lustrem wody możesz odkryć korzyści płynące z różnych doświadczeń; Twoje zasoby, wartości, coś cennego.  W każdym doświadczeniu można odkryć coś istotnego, to co pozwala nam wzrastać, rozwijać się.

      Wśród licznych doświadczeń, które stają się naszym udziałem jest kilka istotnych z punktu widzenia kreatywności.  Jaka jest to umiejętność? Jakie działanie? Czym jest? Co oznacza? Czy możesz zadbać o to, aby rozwinęła się, tak jak wzrasta roślina zasadzona w odpowiednim środowisku.

     W każdym z nas tkwi twórcza natura. Może korzenie jej stanowi umiejętność beztroskiej zabawy?  Kiedy będąc dzieckiem bawiłeś się, po prostu cieszyłeś się zabawą. Wystarczyło wówczas niezbędne minimum do tego, aby spędzać czas twórczo, przyjemnie, niezobowiązująco. Wystarczyła odrobina, niewielki impuls, aby stać się piratem, poszukiwaczem skarbów, ulubionym bohaterem, autorytetem.

 U osób kreatywnych można wyróżnić szereg cech charakterystycznych. Badania Csikszentmihalyi wskazują, że są to:

  • ENERGIA - pozwalająca przez długi okres koncentrować się na zadaniu.
  • INTELIGENCJA - umożliwiająca tworzenie nowych pomysłów.
  • Połączenie BEZTROSKI, zabawy z odpowiedzialnością, WYTRWAŁOŚCIĄ, wytrzymałością.
    (Kreowanie nowych pomysłów może polegać na zabawie myślami, eksperymentowaniu, wytwarzaniu wielu idei, które mogą się okazać zabawne, śmieszne, gdzie istotna jest również wytrzymałość w dążeniu do realizacji zamierzonego zadania.)
  • WYOBRAŹNIA połączona z RACJONALNYM, REALISTYCZNYM MYŚLENIEM.
    (Aby tworzyć niezbędna wydaje się wyobraźnia, dzięki której można pozbyć się ograniczeń w odkrywaniu nowych pomysłów. W wyobraźni, zdaje się, panują nieograniczone możliwości. Dzięki myśleniu realistycznemu możemy zaadoptować wytwory wyobraźni do życia, przekształcić je w taki sposób, aby były użyteczne.)
  • wykazywanie CECH INTROWERTYWNYCH i EKSTRAWERTYWNYCH, co umożliwia pracę indywidualną oraz następnie umiejętne przekazanie jej innym osobom.
  • POCZUCIE WŁASNEJ WARTOŚCI, dzięki któremu można pracować nad daną ideą, gdy podczas trwania pracy ograniczone są informacje ze świata.
  • połączenie męskich i żeńskich cech osobowości, co umożliwia spojrzenie z różnych perspektyw.
  • PASJA i ZAANGAŻOWANIE, co związane jest z motywacją, która u osób kreatywnych ma charakter samoistny
  • WRAŻLIWOŚĆ - moja ulubiona.
    (Dzięki wrażliwości stajemy się zdolni do odczytywania drobnych, delikatnych sygnałów. Okazuje się, że przeżywając emocje pozytywne częściej tworzymy pomysły, rozwiązania  i są one różnorodne. Natomiast przeżywając emocje negatywne tworzymy bardziej oryginalne i funkcjonalne idee.)

    Każdy z nas jest kreatywny, pozostaje pod wpływem swojej kreatywności. Jeśli tylko pozwolisz sobie na to w pewnej przestrzeni, w określonym czasie i pewnych okolicznościach będziesz mógł zobaczyć to, co znajduje się pod powierzchnią. Bycie twórczym może być postrzegane jako pewien potencjał, może zdolność wytwarzania wielu idei, a być może stan, w którym zwiększa się gotowość i zdolność tworzenia. Okoliczności powodują pojawienie się kreatywności. To dzięki kreatywności możemy pełniej dostosować się do warunków, łatwiej zaadaptować się do stale zmieniającego się otoczenia a także poszukiwać rozwiązań w sposób twórczy.

     Dobrze jest zatrzymać się i poszukać takich cech wewnątrz siebie. Zajrzeć, co jest pod powierzchnią i poszukać tego w sobie. Zatrzymać się i pozwolić sobie na to, aby obdarzyć uwagą całą swoją kreatywność – to co powyżej i to co poniżej tafli wody… bo w każdym z nas tkwi twórcza natura…

Photo by Eric Welch on Unsplash
Photo by jesse orrico on Unsplash

 


Jakub Okoczuk
- psycholog; psychoterapeuta. Jest członkiem Polskiego Towarzystwa Psychologicznego oraz Sekcji Naukowej Psychoterapii Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego. W 2018 roku ukończył Podyplomowy Kurs Psychoterapii organizowany przez Polski Instytut Ericksonowski w Łodzi. Systematycznie uczestniczy w szkoleniach podnoszących kwalifikacje oraz poddaje pracę superwizji. Prowadzi psychoterapię indywidualną, rodzinną i grupową.

Miejsce pracy: Centrum Medyczne Anima ul. Jarocka 86, 10-669 Olsztyn